H1N1 tanısında güçlükler var mıdır?
Ülkemiz açısından düşünüldüğünde, konuşma dilimize yerleşmiş olan “grip” teriminden kaynaklanan yanlış anlamalar olabilir. Grip denildiğinde nezleden zatürreye kadar değişen her türlü solunum yolu enfeksiyonu anlatılmaya çalışılıyor. İnfluenzia enfeksiyonu ise belirli bir virüsün neden olduğu, başlıca solunum sisteminde yakınmalar yapan ama aslında vücudun tümünde sorunlara neden olan bir enfeksiyon. salgın sırasında olası hastaların belirlenip tedavi ve önlemlerin başlatılması için standart tanımlar kullanılıyor. Bu nedenle inlfuenza belirtilerinin hem toplum hem de sağlık çalışanları tarafından çok iyi bilinmesi gerekiyor. Aksi taktirde gereksiz panikler yaşanabilir ve sağlık sistemine aşırı yüklenebilir.
Halk arasında zatürre olarak bilinen pnömokok enfeksiyonları, özellikle risk grubu hastalarda ölümle sonuçlanabilecek ciddi bir akciğer hastalığıdır. Zatürreye neden olan bakterileri, aynı zamanda kanda (bakteriyemi) ve beyin zarında (menenjit) ciddi enfeksiyonlara neden olabilirler.
Zatürre:
- Enfeksiyon hastalıklarına bağlı ölüm nedenleri arasında birinci sırada
- Tüm ölüm nedenleri arasında altıncı sırada
- Yaşlılarda ölüm nedenleri arasında dördüncü sırada yer almaktadır.
Türkiye’de her yıl ortalama 500.000 kişinin bu hastalığa yakalandığı tahmin edilmektedir.
Bu nedenlerden dolayı zatürreden korunmak çok önemlidir. Zatürre aşısı, pnömokoklara karşı antikorların yapımını sağlayarak, organizmayı bu virüslere karşı dirençli hale getirir. Pnömokokların 80′den fazla türü olduğu tahmin eidlmektedir. Aşı içinde bunların en çok hastalık yapabilme özelliğine sahip olan 23 virüs antikoru vardır. Bunlar da zatürreye neden olan pnömokokların %90′ının kapsamaktadır. Tek bir doz aşı ile yıllar süren bi bağışıklık elde edilmektedir. Bağışıklık sistemini zayıflatan hastalıklarda aşının 5 yıl sonra tek bir kez tekrarlanmaı öngörülmekte ve önerilmektedir. Dünya Sağlık Örgütü, öülmcül sonuçlar doğurabilecek bu hastalık için özellikle risk gruplarından kalp, akciğer, böbrek hastaları, diyabet gibi kronik hastalıkları olan kişiler, 65 yaş ve üzerindekileri, huzurevi gibi toplu yerlerde yaşayanların aşılanarak zatürreden korunması gerektiğini vurgulamaktadır.
Pandemiler yeni bir tip virüsün ortaya çıkması ve dünya nüfusunun bu virüs tipine karşı baışıklığının olmaması nedeniyle hızla tüm ülkelere yayılan ve çok sayıda insanı hasta edebilen bir durumdur. Grip, hastaneye yatış ve ölüme neden olabilen ciddi bir hatalık olması nedeniyle çok sayıda insanın belli bir dönemde polikliniğe gitmei veya hastaneye yatması sağlık sistemini çökertecek hale getirmektedir. Bunlara ek olarak pek çok insanın hayatını kaybediyor olması da pandeminin önemini arttırmaktadır. Ancak başka bir önemli nokta da mevsimsel gribin yeteri verilerine göre her yıl 250.000 ile 500.000 kişi mevsimsel grip nedeniyle hayatını kaybetmekte, milyonlarca insan hastaneye yatmaktadır. Pandemilerin 50-100 yıl aralıklarla görüldüğü göz önüne alınırsa mevsimsel grip nedeniyle verilen kayıpların ne kadar önemli olduğu bir kez daha ortaya çıkmaktadır. Amerika Birleşik Devletleri’nde, bir grip mevsimi arasında meydana gelen ölümlerin yaklaşık %50’sinin zatürreden, zatürre hastalıklarının büyük çoğunluğunun da pnömokok bakterilerden kaynaklandğı belirtilmiştir. Yaklaşık 50 milyon kişinin kaybedildiği 1918-1919 grip salgını sonrasında yapılan askeri ve sivil otopsilerde bulunan başlıca bakteriyel patojen Streptococcus pneumoniae olmuştur! T.C Sağlık Bakanlığı, 65 yaş ve üzerindeki kişilerle risk grubu kişilerde grip sonrası zatürreye bağlı hastaneye yatışları ve ölümleri azaltmaya yönelik olarak, salgın döneminde de zatürre (polisakkarit pnömokok) aşılaması önermektedir.
Grip fazlası ile bulaşıcı bir hastalıktır. Hapşıran veya öksüren birinden hava yolu ile bulaşabileceği gibi, gripli kişiyle girilen yakın temasla veya mikrobun bulaşmış olduğu eşyaları tutup mikrobu solunum sisteminize aldığınızda, gribe yakalanabilirsiniz.
- En sık tokalaşma ile bulaşır
- Yakın konuşma, öpüşme
- Kalabalık ortamlarda bulunma
- Ellerimizi sürekli yıkamamak da bu nedenlerden birisi olabilir
Komplikasyonları:
Grip bakteriyel zatürre, kualk enfeksiyonları, sinüs enfeksiyonları, sıvı kaybı, konjestif kalp yetmezliği, astım ve diyabet gibi kronik sağlık sorunlarında kötüleşme komplikasyonları içerir. Kusma, ishal ve mide bulantısı gibi semptomları çocuklarda daha fazla görülmektedir.
